KOŁO PZW "NAD CZARNĄ" W STASZOWIE OKRĘG PZW KIELCE 2016

Idź do spisu treści

Menu główne

WODA - ARTYKUŁY 2

Woda!!!  Wiedza podręcznikowa!  
Art.8.   

                                           
                     Nie tylko dla wędkarzy!?!
A mnie woda interesuje jako środowisko, w którym żyją ryby i inne organizmy,
jako substancja  o wyjątkowych właściwościach. Tym razem…..


Trzy stany skupienia wody !

Woda jest jedyną substancją występującą w warunkach naturalnych w trzech stanach skupienia: w stanie stałym, ciekłym
i gazowym.
W wyniku dostarczania lub oddawania energii występują zjawiska zmian fazowych:

1. Poniżej 0° C woda występuje w stanie stałym jako lód.
W tym stanie odległości międzycząsteczkowe są małe i dlatego cząsteczki bardzo silnie oddziaływują ze sobą, wykonując ruchy drgające. Dzięki temu ciało stałe zachowuje swój kształt i objętość, ale nie jest kowalne.
Ciało takie jest nieściśliwe, tzn. nie można zmienić jego objętości bez zmiany ilości.
Podgrzewany lód topnieje stając się cieczą.

2.W przedziale temperatur 0° C - 100°C woda występuje jako ciecz
Zgodnie z teorią  kinetyczno-molekularnej budowy materii w tym stanie skupienia dostarczona energia cieplna powoduje
zwiększe-nie  odległości międzycząsteczkowych, a zmniejszenie sił międzycząsteczkowych. Dzięki temu cząsteczki uzyskują
swobodę poruszania się, a ciecz nie ma własnego kształtu i przyjmuje kształt naczynia.
Ciecze tworzą powierzchnię swobodną, która charakteryzuje się powstawaniem błony powierzchniowej i napinającym ją napięciem powierzchniowym.
Obserwujemy to na przykładzie kropli, albo bańki mydlanej.
Przy ściankach naczynia obserwujemy zakrzywienie powierzchni tj. powstawanie menisku wklęsłego dla wody, gdyż woda jest cieczą najczęściej zwilżającą  ścianki naczynia  Ciecze podobnie jak ciała stałe są nieściśliwe. Podgrzewając wodę ciecz przechodzi w stan gazowy tworząc parę wodną.
3. Powyżej 100°C woda występuje w stanie gazowym jako para wodna.
Gazy zajmują całą dostępną objętość, muszą być w naczyniach zamkniętych. Dzieje się tak dlatego, że oddziaływania międzycząsteczkowe prawie nie występują. Dzięki temu cząsteczki mają praktycznie nieograniczoną swobodę ruchu. Te ruchy
są bezładne od zderzenia do zderzenia. Im wyższa temperatura, tym energia cząstek jest większa, a manometr wykazuje większe ciśnienie.
Przez to, że cząsteczki zajmują całą dostępną objętość, nie mają powierzchni swobodnej.
W przeciwieństwie do ciał stałych i cieczy gazy są ściśliwe, wykazują  sprężystość objętości. Jest to spowodowane dużymi odległościami między cząsteczkami.

Woda!!!    Wiedza podręcznikowa!  
Art.9.

                                            
                     Nie tylko dla wędkarzy!?!
A mnie woda interesuje jako środowisko, w którym żyją ryby i inne organizmy,
jako substancja  o wyjątkowych właściwościach. Tym razem….

.
    Anomalna rozszerzalność wody i jej znczenie w przyrodzie!!!

Wymiana ciepła substancji z otoczeniem oprócz zjawisk zmiany stanów skupienia  może powodować
zmiany rozmiarów ciał. Są to zjawiska rozszerzalności ciał.
Większości substancji zwiększa swą objętość wraz ze wzrostem temperatury..
Objętość wody w zakresie od 0°C do 4°C maleje, a od 4°C do 100°C rośnie.

Jest to zjawisko:      anomalnej rozszerzalności cieplnej wody.

To anomalne zachowanie wody związane jest z faktem, że w wodzie ciekłej w temperaturze
nieco powyżej 0°C istnieją resztki luźnej struktury lodu. Wzrost temperatury niszczy tę strukturę, pozwalając
na gęstsze upakowani cząsteczek, a więc objętość wody maleje, ale rośnie gęstość.
Cząsteczki zamarzniętej wody tworzą kryształy powodując, że woda przy zamarzaniu rozszerza się,
a powstały lód wskutek tego ma mniejszą gęstość niż woda i lód pływa na powierzchni wody. Te dwa zjawiska mają bardzo ważne znaczenia dla życia pod lodem w zimie.

Woda!!!  Wiedza podręcznikowa!  
Art.10.


                                              
                     Nie tylko dla wędkarzy!?!
A mnie woda interesuje jako środowisko, w którym żyją ryby i inne organizmy,
jako substancja  o wyjątkowych właściwościach. Tym razem…

Znaczenie anomalnej rozszerzalności wody w przyrodzie.
Fakt, że w temperaturze 40C woda wykazuje największą gęstość, ma doniosłe znaczenie dla utrzymania
życia organicznego w wodzie w czasie zimy. Woda w zbiornikach naturalnych chłodzi się od powierzchni.
Po osiągnięciu temperatury 40C dalsze jej obniżanie spowoduje, że woda o tej temperaturze, jako mająca
największą gęstość, czyli najcięższa, opadnie na dno zbiornika wodnego, a woda chłodniejsza o mniejszej gęstości
wypłynie na powierzchnię. Proces ten trwa aż do osiągnięcia temperatury 00C. Wtedy woda zaczyna zamarzać, a lód,
który ma gęstość jeszcze mniejszą niż woda (dlodu @ 0,9g/cm3) utrzymuje się z łatwością na jej powierzchni. Dodatkowym czynnikiem utrudniającym zamarzanie zbiorników wody do dna, jest złe przewodnictwo cieplne lodu.

Pod warstwą lodu, blisko dna, temperatura wody utrzymuje się na poziomie 40C,
zapewniając rybom innym zwierzętom odpowiednie warunki do przeżycia.

Natomiast zjawisko rozszerzania się zamarzającej wody może być szkodliwe w skutkach.
W zimie zdarza się, że zamarzająca w rurach wodociągowych czy kaloryferach woda powoduje ich pękanie.
Zjawisko to jest także przyczyną procesu wietrzenia skał. Woda, dostająca się w szczeliny pomiędzy skałami,
w czasie mrozów zamarza i zwiększa swoją objętość, krusząc skały.

Woda!!!   Wiedza podręcznikowa!  
     Art.11.
  

                                          
                     Nie tylko dla wędkarzy!?!
A mnie woda interesuje jako środowisko, w którym żyją ryby i inne organizmy,
jako substancja  o wyjątkowych właściwościach. Tym razem…



Obieg wody w przyrodzie

Pod wpływem ciepła słonecznego powierzchnia mórz i oceanów nieustannie paruje.  Woda zmienia stan skupienia
i masy pary wodnej mieszają się z powietrzem.


Przy dostatecznie dużej wilgotności powietrza następuje skraplanie pary wodnej do postaci małych kropelek,
które grupują się w widoczne skupienia  chmury.
W wyniku ochładzania na niewielkich wysokościach powietrza zawierającego parę wodną powstają mgły. Chmury,
niesione wiatrem przemieszczają się nad powierzchnią lądów mórz i oceanów. W określonych warunkach drobniutkie
kropelki łączą się ze sobą w większe krople i opadają na ziemię jako deszcz, śnieg lub grad. Ziemia wchłania opady
atmosferyczne i gromadzi je w postaci wód gruntowych. W niektórych miejscach wody gruntowe wydostają się na powierzchnię
i tak powstają źródła. Z nich biorą początek strumyki, te z kolei łączą się ze sobą w większe strumienie i rzeki,
które wpadają do morza lub oceanu. W ten sposób zamyka się obieg wody w przyrodzie. Proces zaczyna się od nowa.






Woda!!!   Wiedza podręcznikowa!
   Art.12.

                                             
                     Nie tylko dla wędkarzy!?!
A mnie woda interesuje jako środowisko, w którym żyją ryby i inne organizmy,
jako substancja  o wyjątkowych właściwościach. Tym razem:



                                       Zagrożenia i ochrona ryb
Woda jest niezbędna do życia roślin, zwierząt i ludzi, a rozwój cywilizacji wywołuje konflikt z przyrodą, zagrażając
naturalnemu środowisku czynnikami fizycznymi,  chemicznymi powodując zanieczyszczenia wód.
Najbardziej niebezpieczne dla życia w rzekach są odprowadzane nie oczyszczone ścieki komunalne (domowe),
przemysłowe i rolnicze. Stosowane w dorzeczu środki ochrony roślin, nawozy sztuczne i gnojowica są spłukiwane
w czasie opadów i spływają do rzek.
Zanieczyszczenia rzek, jezior mogą powodować ulewne deszcze
Zmniejszenie ilości tlenu w wodzie powoduje na przykład śniecie ryb oraz wymieranie innych organizmów.
Obowiązkiem wszystkich jest walka o czystość środowisk i dążenie do utrzymania naturalnych warunków.


Zanieczyszczenia wód obserwujemy w rzece Czarnej Staszowskiej a także na stawach w Golejowie.
Naukowcy dostrzegając zagrożenia wypracowują metody rekultywacji środowisk wodnych.
Stosowanie aeratorów pozwala na  dotlenianie wody.
Biomanipulacja pozwala  na przekształcanie  mas dennych  na  glony, które  stanowią pokarm szczególnie
dla narybku ryb łagodnego żeru, a narybek staje się pokarmem  drapieżników.
W ten sposób masy denne przekształcone zostają na masy mięsne.
Metody te są w trakcie doświadczeń.
Na  wyniki  eksperymentów  musimy jeszcze poczekać.





Literatura:
1.Wędkarstwo-tłumaczenie z języka angielskiego cz 2 Göran Gederberg, tłum. Małgorzata Witeska.
2.Ryby widzą –Tomasz Chmielewski – serwis RYBY@FISHING.PL
3.Woda i jej rola w przyrodzie – Naukowe Koło Chemiczne ZSO Swarzędz.
4.Internet/Wikipedia:
5.Wydawnictwo Reader’s Digest Warszawa 2002 – „Fascynujące dzieje planety Ziemi”
6. Wydawnictwo Życie Świata – „Życie na Ziemi” , „Natura Świata”
7.Wydawnictwo Elżbieta JARMOŁKIEWICZ – „Encyklopedia odkrywam Świat”
8. Wydawnictwo Larousse – „Moja pierwsza encyklopedia”
9.Rybim okiem
10.Atmosfera ziemska i zjawiska fizyczne-Uczniowie Gimnazjum nr 3 w Czeladzi:




Na podstawie literatury tematy wybrał i materiały przepracował


Wróć do spisu treści | Wróć do menu głównego stat4u